Rozporządzenie taryfowe – komentarz PIPC

4 września w Dzienniku Ustaw opublikowano nowe rozporządzenie Ministra Energii w sprawie sposobu kształtowania i kalkulacji taryf oraz sposobu rozliczeń w obrocie energią elektryczną (Dz.U. z 2026 r. poz. 1182). Jedną z najistotniejszych zmian z perspektywy przemysłu jest wprowadzenie nowej grupy taryfowej dla odbiorców końcowych wykorzystujących energię elektryczną w obiektach przemysłowych, dla których możliwe będzie stosowanie obniżonych stawek sieciowych. Przepisy dotyczące tej grupy będą stosowane do taryf obowiązujących od 1 stycznia 2027 r.

Polska Izba Przemysłu Chemicznego pozytywnie ocenia zawarte w opublikowanej wersji rozporządzenia odejście od wymogu przyłączenia do sieci o napięciu znamionowym co najmniej 110 kV, a także obniżenie minimalnego progu rocznego poboru i zużycia energii elektrycznej do 50 GWh.

Izba postulowała obniżenie przewidzianego w projekcie progu 100 GWh do 75 GWh. Ostatecznie przyjęte rozwiązanie idzie zatem dalej niż propozycja PIPC, ustalając próg na poziomie 50 GWh, co powinno umożliwić skorzystanie z nowego mechanizmu szerszej grupie zakładów przemysłowych. Równie istotne jest odejście od kryterium napięciowego, które usuwa jedną z istotnych barier dostępu do mechanizmu i pozwala na zakwalifikowanie również zakładów przyłączonych do sieci średniego napięcia, pod warunkiem spełnienia pozostałych kryteriów określonych w rozporządzeniu.

Jednocześnie rzeczywisty wpływ nowych regulacji na koszty ponoszone przez przedsiębiorstwa będzie można ocenić dopiero po zatwierdzeniu taryf obowiązujących w 2027 r. Rozporządzenie tworzy ramy dla stosowania preferencyjnych stawek wobec kwalifikujących się obiektów przemysłowych, nie przesądza jednak o konkretnym poziomie.

Kwestia ta była jednym z istotnych uwag Izby już na etapie konsultacji projektu. Izba wskazywała, że proponowany mechanizm nie gwarantuje konkretnego poziomu obniżenia stawek, a tym samym nie zapewnia przewidywalności co do skali możliwych korzyści. PIPC postulowała w związku z tym nadanie przewidzianym poziomom redukcji bardziej jednoznacznego i wiążącego charakteru.

Izba proponowała również szersze uwzględnienie realiów funkcjonowania rozbudowanych kompleksów przemysłowych, w tym obiektów funkcjonujących w kilku lokalizacjach oraz struktur, w których występują zakładowe sieci dystrybucyjne. Ministerstwo Energii nie zdecydowało się na takie rozszerzenie. W finalnej definicji zachowano wymóg jednego adresu lub jednej lokalizacji oraz użytkowania sieci lub instalacji elektroenergetycznych tworzących obiekt przez jednego odbiorcę końcowego.

Izba zwraca uwagę, że w ramach wielu dużych kompleksów przemysłowych funkcjonują zakładowe sieci dystrybucyjne, za pośrednictwem których część energii jest dostarczana także innym podmiotom funkcjonującym na terenie zakładu. Nie zmienia to faktu, że zasadnicza część energii może być zużywana przez główny zakład na potrzeby własnych procesów przemysłowych. Tak skonstruowana definicja może jednak ograniczać możliwość zakwalifikowania części tego rodzaju kompleksów do nowej grupy taryfowej. Podobny problem dotyczy kompleksów przemysłowych funkcjonujących w kilku lokalizacjach lub posiadających bardziej rozbudowane, wielopunktowe układy zasilania. Wąskie ujęcie „obiektu przemysłowego” może prowadzić do sytuacji, w której funkcjonalnie i technologicznie powiązane części jednego kompleksu będą musiały być oceniane odrębnie na potrzeby kwalifikacji do preferencyjnej grupy taryfowej. Może to ograniczyć rzeczywistą skalę korzyści wynikających z nowych rozwiązań.

Przy ocenie całkowitego wpływu nowych zasad na koszty funkcjonowania przemysłu należy uwzględniać nie tylko nowe stawki sieciowe i sposób kształtowania stawki jakościowej, ale również pozostałe elementy kosztów ponoszonych przez odbiorców energii. Rozporządzenie nie zmienia zasad naliczania opłaty mocowej. W dalszej dyskusji istotne będzie również zapewnienie spójności sygnałów wynikających z poszczególnych mechanizmów, w szczególności stawki jakościowej i opłaty mocowej. Ministerstwo w toku konsultacji potwierdziło, że kwestie opłaty mocowej pozostają poza zakresem tego rozporządzenia.

PIPC pozytywnie ocenia zatem istotne poszerzenie dostępu do nowej grupy taryfowej w stosunku do projektu skierowanego do konsultacji, w szczególności poprzez odejście od kryterium 110 kV oraz obniżenie progu ze 100 GWh do 50 GWh. Jednocześnie pełna ocena skuteczności nowych rozwiązań będzie możliwa dopiero po poznaniu taryf na 2027 r. i rzeczywistego poziomu stawek stosowanych wobec odbiorców przemysłowych.